Limfocyty – druga linia obrony organizmu

Ciekawostki

Limfocyty są pulą komórek układu odpornościowego, która stanowi około 20-30% wszystkich leukocytów krwi. Podobnie jak inne elementy morfotyczne tej tkanki (takie jak neutrofile, erytrocyty i płytki krwi) powstają one w szpiku kostnym i dojrzewają w innych narządach. Limfocyty należą do grupy leukocytów – komórek odpowiedzialnych za odpowiedź immunologiczną organizmu. Zwalczają one patogeny grzybowe, bakterie i zainfekowane komórki. Część z nich ma również zdolność do niszczenia komórek nowotworowych poprzez aktywację ich apoptozy (procesu zaprogramowanej śmierci komórki).

Wyróżnia się trzy podstawowe grupy limfocytów:

  1. Limfocyty T – nazywane grasiczozależnymi, stanowią największą pulę limfocytów i odpowiadają za indukcję, kontrolę i wyciszanie procesu odpowiedzi immunologicznej. Przekazują one informacje między komórkami wykrywającymi antygen a tymi zaangażowanymi w niszczenie patogenu. Mogą one również bezpośrednio zabijać komórki nieprawidłowe (zainfekowane wirusem, bakterią wewnątrzkomórkową lub nowotworowe)
  2. Limfocyty B – nazywane grasiczozależnymi, odpowiadają za syntezę przeciwciał. Białka te specyficznie wykrywają obce antygeny doprowadzając do ich dezaktywacji (na przykładzie toksyn, cząstek wirusowych i enzymów) lub poprzez opłaszczenie aktywują procesy dalszej odpowiedzi immunologicznej. Antygen z przyłączonym do niego przeciwciałem jest czynnikiem oznakowanym dla innych komórek odpornościowych, które tym sposobem mogą specyficznie na niego oddziaływać.
  3. Limfocyty NK – wykazują właściwości cytotoksyczne, czyli odpowiadają za niszczenie komórek nowotworowych i zainfekowanych.

Limfocyty jako kluczowy element układu odpornościowego biorą udział również w powstawaniu zmian patologicznych. Jeśli komórka odpornościowa zamiast atakować obce dla organizmu struktury, uszkadza jego własne komórki – mamy do czynienia z chorobą autoimmunologiczną. Dotychczas nie są znane specyficzne czynniki etiologiczne wywołujące odpowiednie choroby autoimmunologiczne. Wśród czynników ryzyka wyróżnia się: nadczynność układu odpornościowego, „niedobór” antygenów pochodzących ze środowiska, zaburzenia genetyczne lub hormonalne. Ostatnimi laty do jednych z kluczowych czynników zwiększających ryzyko pojawienia się schorzeń tego typu zalicza się niektóre infekcje. Bakterie i wirusy patogenne mogą posiadać antygeny podobne do antygenów ludzkich. Zjawisko to nosi nazwę mimikry molekularnej. Odpowiedź organizmu na te antygeny sprawia, że powstają przeciwciała i komórki mogące krzyżowo reagować z antygenami ludzkimi. W ten sposób dochodzi do niszczenia tkanek w tak charakterystycznej chorobie jak cukrzyca typu 1.

Podstawowe badania krwi – takie jak morfologia – pozwalają na określenie liczby limfocytów krążących we krwi oraz ogólnie podanie stopnia ich aktywacji. Podwyższony poziom limfocytów sugeruje odpowiedź immunologiczną na infekcje lub stan zapalny wynikający z innego uszkodzenia. Ponadto wahania liczby limfocytów mogą wynikać również z diety lub aktywności fizycznej pacjenta.

Powrót 14.10.2020 17:52