Bogaty w żelazo: majeranek

Dieta

Majeranek nie tylko wzbogaca smak potraw, ale ma również wiele właściwości odżywczych. Część z nich zawdzięcza wysokiej zawartości żelaza. Chcesz znać szczegóły? Czytaj dalej!

Trochę historii

Majeranek ogrodowy to jedno z najbardziej popularnych ziół śródziemnomorskich. Uprawiany jest od wieków, zarówno ze względu na walory kulinarne, jak i – lecznicze. Według mitologii greckiej, wielbicielką tego zioła była Afrodyta. Dlatego majoran – bo tak również jest nazywany – wykorzystywano w miłosnych eliksirach. Grecy robili z niego także wieńce i girlandy na pogrzeby oraz wesela. W starożytnym Egipcie używano majeranku do dezynfekcji i jako medykamentu. Stosowany był również do przechowywania żywności. Popularność przyprawy nie spadła w średniowieczu i renesansie. Była dodawana m. in. do jajek, mięsa i ryb. Robiono z niej także herbatę.

Od wieków cenione jest również działanie lecznicze majeranku. Medycyna ludowa uważa go za środek poprawiający pamięć. Majoran stosowano też, w połączeniu z winem, na bóle głowy. Sproszkowanym ziołem, zmieszanym z miodem, nacierano sińce i stłuczenia. Te i inne (także współczesne) zastosowania zdrowotne przyprawy związane z zawartością wielu ważnych składników odżywczych.

Wartości zdrowotne

Lebiodka majeranek zawiera olejek eteryczny, w którego skład wchodzą m. in. eugenol, terpinen, cytral czy linalol. Związki te mają właściwości przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze i przeciwzapalne. Świeże listki zioła są bogatym źródłem witaminy C. Jest ona przeciwutleniaczem, co oznacza że „wymiata” z organizmu wolne rodniki. Tym samym chroni go m. in. przed nowotworami i przedwczesnym starzeniem. Ponadto witamina C uczestniczy w syntezie kolagenu, pomaga w podnoszeniu odporności i we wchłanianiu żelaza.

W majeranku znajdziesz także beta-karoten, czyli prowitaminę A. Witamina A również ma właściwości przeciwutleniające, jest jednym z czynników zapobiegających miażdżycy i powstawaniu nowotworów. Poza tym pełni istotną funkcję w procesie widzenia. Jest też potrzebna do utrzymania zdrowych błon śluzowych i skóry. Ponadto majoran zawiera luteinę i zeaksantynę – kolejne przeciwutleniacze korzystnie wpływające na wzrok. Przyprawa jest także jednym z najbogatszych roślinnych źródeł witaminy K, która ma m. in. działanie antybakteryjne, przeciwgrzybiczne, przeciwbólowe i przeciwzapalne.

Majeranek to także skarbnica minerałów, zwłaszcza żelaza. W 100 g suszonych liści zioła znajduje się aż 82,71 mg tego pierwiastka! Natomiast jedna łyżeczka zapewni Ci go 1,2 mg. Żelazo jest niezbędne do przenoszenia tlenu w organizmie i prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Jego niedobór w diecie może doprowadzić do zmęczenia, anemii i zwiększonej podatności na infekcje. W majeranku obecne są też spore ilości innych składników mineralnych, w tym wapń, potas, mangan, miedź, magnez i cynk, który m. in. odgrywa istotą rolę we wzmacnianiu układu odpornościowego przeciwko infekcjom.

Dzięki wymienionym składnikom, majeranek wpływa korzystnie na trawienie. Ma właściwości przeciwzapalne, przeciwbólowe i przeciwbakteryjne. Pomaga także w utrzymaniu prawidłowego ciśnienia krwi i łagodzeniu zaburzeń hormonalnych. Jest polecany osobom z cukrzycą typu 2. W formie naparu stosuje się go przy niestrawności i przeziębieniu. Wchodzi w skład maści używanych przy katarze, zapaleniu zatok i o działaniu przeciwbólowym. Również olejek majerankowy ma m. in. właściwości przeciwbólowe, antyseptyczne, wiatropędne i uspokajające.

Majeranek w kuchni

Świeże zioło może być stosowane jako dodatek do zup, gulaszu, sałatek, marynat, jajek i potraw z warzyw. Suszonym przyprawia się mięsa, kiełbasy, pizzę, flaczki czy farsz drobiowy. Wzbogaci również smak warzyw, np. szpinaku, kalafiora, pomidorów, fasoli, groszku, ziemniaków czy marchwi. Jest cenioną przyprawą w diecie bezsolnej. W krajach śródziemnomorskich popularna jest także herbata majerankowa.

MSK

Przy pisaniu tekstu korzystałam m. in. z: M. Szustakowska-Chojnacka „100 roślin w twojej kuchni”, Warszawa 2015
Powrót 06.09.2016 12:23