Czy leki mogą powodować anemię?

Porady
leki_a_anemia

Chociaż niedobory żelaza i innych składników pokarmowych (np. witaminy B12, kwasu foliowego czy witaminy C) powszechnie uznawane są za jeden z głównych przyczyn niedokrwistości, to coraz większą uwagę obecnie przywiązuje się również do innych (wydawałoby się mniej znanych i mniej intuicyjnych) powodów anemii. Mowa tutaj przede wszystkim o niedokrwistości spowodowanej przez niektóre… leki.

Szacuje się nawet, że niedokrwistość będąca działaniem niepożądanym leków stanowi nawet od 5 do 10 proc. wszystkich niekorzystnych zmian związanych z leczeniem farmakologicznym. U niektórych pacjentów (np. tych poddanych chemioterapii przeciwnowotworowej) stan jest z reguły bardzo dobrze poznany i ściśle kontrolowany przez lekarzy prowadzących leczenie. W przypadku innych leków, wiedza pacjentów na temat roli substancji farmakologicznie czynnych jako przyczyny niedokrwistości nie jest już jednak tak oczywista. Co nie oznacza, że nie jest potrzebna… Jest to szczególnie istotne, ponieważ w większości przypadków po stwierdzeniu tego typu niedokrwistości jedynym skutecznym sposobem leczenia jest zaprzestanie stosowania danego leku połączone z uzupełnianiem deficytów żelaza lub/i innych składników.

Tymczasem, jako się okazuje, nie tylko leczenie onkologiczne może prowadzić do anemii. Lista leków, które mogą przyczynić się m. in. do zmniejszenie poziomu żelaza we krwi jest obszerna i obejmuje np. niektóre antybiotyki, preparaty stosowane w chorobach reumatycznych i dnie moczanowej, niektóre leki przeciwbólowe i przeciwzapalne (z popularnym kwasem acetylosalicylowym na czele!), preparaty stosowane w chorobach tarczycy czy doustne środki antykoncepcyjne (tutaj przede wszystkim możemy mieć do czynienia z niedokrwistości uwarunkowaną niedoborem witaminy B12).

Należy pamiętać, że anemia nie musi się pojawić u wszystkich pacjentów stosujących dany lek. Wszystko uzależnione jest bowiem od długości czasu trwania leczenia, stanu pacjenta, jego predyspozycji genetycznych, istnienia chorób przewlekłych (np. schorzeń sercowo-naczyniowych, cukrzycy czy infekcji) czy liczby leków przyjmowanych w jednym czasie.

Co możemy zrobić, aby ustrzec się przed działaniami niepożądanymi leków w kontekście zmniejszenia poziomo żelaza i zwiększania ryzyka niedokrwistości. Oczywiście, podstawą jest zastanowienie się, czy rzeczywiście dany lek jest nam potrzebny, a konkretniej: czy rzeczywiście przyjmujemy go zgodnie z ulotką lub informacją przekazaną przez lekarza lub farmaceutę. Jeżeli rzeczywiście leczenie jest niezbędne, należy… mocniej zwrócić uwagę na stan swojego zdrowia, a ściślej – objawy, które mogą wynikać z niedoborów żelaza, takie jak zmęczenie, bladość lub suchość skóry, wypadanie włosów, problemy z koncentracją czy bóle lub skurcze mięśni. Jeśli takowe wystąpią, może trzeba rozważyć dodatkową suplementację?

Powrót 28.03.2018 15:47